Procesi i Hagës Hyn në Fazën Vendimtare, Çfarë Zbulojnë Faqet e Fundit

A po gjykohet UÇK-ja apo individë të caktuar? Analiza jonë e shpjegon dallimin themelor që qëndron në zemër të procesit në Hagë.

LONDËR - Redaksia në gjuhën angleze e “The Gunpowder Chronicles” publikoi¹ të shtunën, më 27 qershor 2026, një analizë të gjerë mbi fazën përmbyllëse të një prej proceseve gjyqësore më të rëndësishme në historinë moderne të Kosovës. Me titullin “Inside Kosovo’s Most Consequential Trial”, shkrimi nuk përpiqet ta parashikojë vendimin e Trupit Gjykues. Përkundrazi, ai analizon mënyrën se si Zyra e Prokurorit të Specializuar e ka ndërtuar argumentin e saj përfundimtar në rastin kundër Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Rexhep Selimit dhe Jakup Krasniqit.

Analiza mbështetet në verzionin publik të redaktuar të Parashtresës Përfundimtare të Korrigjuar të Prokurorisë, një dokument prej 716 faqesh dhe afro 180 mijë fjalësh, që përmbledh vite hetimesh, mijëra dokumente dhe qindra dëshmi të administruara gjatë procesit në Dhomat e Specializuara të Kosovës në Hagë.

Në vend që të ndalet te titujt që zakonisht dominojnë debatin publik, redaksia në Londër vendosi të fillojë aty ku shumica e analizave përfundojnë, nga faqja 690 e dokumentit e deri në fund. Sipas autorëve, pikërisht në këto faqe Prokuroria nuk e ndërton më çështjen e saj, por e shpjegon se si, sipas saj, të gjitha provat lidhen me njëra-tjetrën dhe pse ato, nëse pranohen nga Trupi Gjykues, e arsyetojnë dënimin që ajo kërkon.

Një nga përfundimet kryesore të analizës është dallimi i qartë ndërmjet luftës së Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës dhe përgjegjësisë penale individuale.

Në shkrim argumentohet se, sipas vetë parashtresës së Prokurorisë, procesi nuk synon ta kriminalizojë UÇK-në si organizatë dhe as ta shpallë të paligjshme luftën çlirimtare të Kosovës. Përkundrazi, Prokuroria e ndërton rastin mbi pretendimin se individë të caktuar, duke ushtruar autoritet brenda strukturave të luftës dhe më pas institucioneve të përkohshme të Kosovës, e kanë përdorur atë autoritet për të kryer ose lejuar krime kundër personave që konsideroheshin kundërshtarë.

Analiza thekson se ky është një dallim themelor, jo vetëm juridik, por edhe historik.

Një tjetër element që zë vend qendror në analizën e publikuar në Londër është seksioni i parashtresës që e trajton klimën e pretenduar të frikësimit të dëshmitarëve.

Sipas autorëve të Gunpowder Chronicles, Prokuroria argumenton se procesi nuk është zhvilluar në një mjedis neutral, por në një atmosferë ku frika ka vazhduar të ndikojë mbi dëshmitarët edhe shumë vite pas përfundimit të luftës. Në dokument përmenden pretendime se disa dëshmitarë i kanë ndryshuar deklaratat ose i kanë shmangur dëshmitë për shkak të shqetësimeve për sigurinë e tyre dhe të familjeve të tyre. Po ashtu, Prokuroria pretendon se edhe gjatë kohës që Hashim Thaçi ndodhej në paraburgim në Hagë, janë bërë përpjekje për të ndikuar mbi narrativat që dëshmitarët do t’i paraqisnin para gjykatës.

Redaksia angleze vëren se kjo pjesë e parashtresës lidhet drejtpërdrejt me një nga investigimet më të rëndësishme të publikuara nga “The Gunpowder Chronicles” gjatë këtij viti.

Më 4 shkurt 2026, gazeta publikoi² investigimin “Thaçi’s Assassination Manual”, i ndërtuar mbi burime të shumta të pavarura, që përshkruanin një metodë të pretenduar të konsolidimit të pushtetit përmes frikësimit, dezinformimit, manipulimit institucional dhe përdorimit të dhunës. Në analizën e publikuar të shtunën, autorët theksojnë se gazetaria investigative dhe drejtësia penale ndërkombëtare funksionojnë mbi standarde krejtësisht të ndryshme dhe nuk mund ta zëvendësojnë njëra-tjetrën. Megjithatë, sipas tyre, aty ku të dyja fillojnë t’i përshkruajnë të njëjtat mekanizma, krahasimi bëhet i rëndësishëm dhe meriton vëmendje.

Një pjesë e konsiderueshme e analizës i kushtohet edhe kërkesës së Prokurorisë për dënim.

Sipas parashtresës, Zyra e Prokurorit të Specializuar kërkon që, në rast shpalljeje fajtorë, Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Rexhep Selimi dhe Jakup Krasniqi të dënohen secili me nga 45 vjet burgim.

Në analizë argumentohet se rëndësia e kësaj kërkese nuk qëndron vetëm te numri i viteve, por te teoria juridike mbi të cilën ajo mbështetet. Sipas Prokurorisë, përgjegjësia e të akuzuarve nuk lidhet domosdoshmërisht me kryerjen fizike të çdo krimi të pretenduar, por me pozitën që ata zinin në strukturën e komandës, autoritetin që e ushtronin dhe dështimin për t’i parandaluar ose ndëshkuar krimet që, sipas saj, janë kryer nën autoritetin e tyre.

Shkrimi përfundon duke theksuar se procesi ende nuk ka përfunduar dhe se katër të akuzuarit vazhdojnë ta gëzojnë prezumimin e pafajësisë deri në shpalljen e vendimit përfundimtar. Analiza nuk paraqet një përfundim mbi fajësinë e tyre. Ajo analizon mënyrën se si Prokuroria e ka ndërtuar argumentin e saj përfundimtar dhe çfarë mund të nënkuptojë ai për historinë politike të Kosovës, nëse Trupi Gjykues e pranon.

Për lexuesit tanë në KRONIKAT E BARUTIT, kjo analizë shënon edhe fillimin e një serie të re botimesh në gjuhën shqipe.

Duke filluar nga mëngjesi i së hënës, redaksia jonë do ta publikojë një seri prej tre analizash të veçanta, të bazuara mbi të njëjtin dokument, të përshtatura për publikun shqipfolës dhe të zgjeruara me kontekst historik, juridik dhe politik. Artikujt do të botohen të hënën, të martën dhe të mërkurën, duke ndjekur kronologjinë e argumentit të Prokurorisë dhe duke i shpjeguar, me gjuhë të qartë dhe të mbështetur në dokumente, çështjet më të rëndësishme që ngre ky proces.

Ndërsa afrohet data 20 korrik 2026, kur pritet shpallja e vendimit të Trupit Gjykues, redaksia jonë do t’i kushtojë edhe më shumë vëmendje zhvillimeve në Hagë. Ky proces nuk është vetëm një çështje penale. Ai prek mënyrën se si Kosova do ta lexojë historinë e saj, si do ta kuptojë raportin ndërmjet luftës çlirimtare dhe sundimit të ligjit, dhe si do ta ndërtojë kujtesën institucionale për brezat që vijnë.

Jemi të vetëdijshëm se raportimi mbi këtë proces është i vështirë dhe, për shumë njerëz, i dhimbshëm. Të shkruash për figura që kanë luajtur rol në çlirimin e Kosovës nuk është kurrë një detyrë e lehtë. Por gazetaria nuk ekziston për ta zgjedhur rrugën më të rehatshme. Ajo ekziston për t’i ndjekur faktet, për t’i verifikuar ato dhe për t’i paraqitur me ndershmëri, edhe kur e vërteta mund të jetë e pakëndshme për një pjesë të opinionit publik.

Gjatë muajve të fundit, redaksia jonë është përballur me një seri sulmesh³, fushatash diskredituese⁴ dhe përpjekjesh për frikësim⁵. Hulumtimet tona kanë identifikuar aktorë që, sipas vlerësimit tonë editorial dhe dokumentimit që kemi mbledhur, lidhen me rrjete kriminale dhe struktura të afërta⁶ me Hashim Thaçin. Për këtë arsye, ne e kemi informuar publikun për këto zhvillime dhe do të vazhdojmë ta bëjmë këtë sa herë që faktet e verifikuara e kërkojnë.

Presioni⁷ nuk do ta ndryshojë misionin tonë.

KRONIKAT E BARUTIT do të vazhdojnë të raportojnë me të njëjtat standarde profesionale, me të njëjtën pavarësi editoriale dhe me të njëjtin përkushtim ndaj së vërtetës. Sepse në fund të fundit, besnikëria jonë nuk i takon asnjë partie politike, asnjë individi dhe asnjë pushteti. Ajo i takon vetëm lexuesit dhe fakteve.

---

---

1. Inside Kosovo's Most Consequential Trial

2. Thaçi’s Assassination Manual

3.

4.

5.

6.

7.