Skandali Seksual me të Mitur në Serbi e shpjegon linjën e Grenellit kundër Kosovës

Skandali seksual me të mitur në Serbi e paraqet Grenellin si figurë të shantazhueshme, duke ndriçuar fushatat e tij agresive dhe ndërhyrjet politike kundër Kosovës.

Në tetor një sipërmarrës amerikan me lidhje të hershme me rrjetet politike të afërta me Presidentin Donald Trump vendosi ta nxjerrë një histori nga bisedat private në skenën publike. Patrick Byrne doli në programe të shikuara gjerësisht dhe deklaroi se Richard Grenell ish diplomat dhe i dërguar politik i Shteteve të Bashkuara ishte komprometuar dhe i nënshtrohej shantazhit nga shërbime të inteligjencës ruse. Ai tha se informacioni i ishte dhënë nga dy burime të pavarura në Evropën Lindore njëri i lidhur me krimin e organizuar dhe tjetri me një shërbim inteligjent. Byrne mori mbi vete përgjegjësinë për deklaratat.

Në deklaratat e tij Byrne u shpreh në mënyrë eksplicite dhe me fjalë të drejtpërdrejta.

Ai tha:

"Shteti i thellë po bën gjithçka që mundet për të na penguar të hyjmë. Dhe do t’ju them pse. Këtë e thashë edhe më herët tek Alex. Rick Grenell po shantazhohet mendoj unë".

Byrne vazhdoi duke thënë se kishte "dy burime informacioni në Evropën Lindore burra me të cilët kam punuar jashtë vendit gjatë viteve të fundit". Sipas tij "njëri është gangster dhe tjetri është nga një shërbim inteligjent nga vende të ndryshme pa lidhje me njëri tjetrin por të dy kanë aktivitet dhe njohuri të thella në Serbi". Ai theksoi se burimet "nuk njihen mes tyre janë nga vende dhe sfera të ndryshme njëri nga inteligjenca shtetërore dhe tjetri nga mafia".

Byrne deklaroi se sipas këtyre burimeve

"Grenell ka qenë atje disa vite më parë dhe ka pasur marrëdhënie seksuale me një djalë 14 ose 15 vjeç dhe rusët i kanë video-inçizimet".

Ai shtoi se sipas pretendimeve që i ishin dhënë "kjo do të thotë se ai është i zotëruar nga rusët dhe se kjo mund të shpjegojë pse ai punon kaq shumë kundër interesave të Shteteve të Bashkuara dhe të Trumpit dhe përpiqet ta ç’orientojë Trumpin".

Publikimi i këtyre deklaratave nuk ishte i pazakontë vetëm për përmbajtjen e tyre por për vendin ku u thanë dhe për heshtjen që pasoi. Pas daljeve të Byrne disa burime në Evropë të njohura me çështjen kontaktuan në mënyrë të pavarur me redaksinë e Gunpowder Chronicles në Londër. Asnjëri nuk ofroi prova dokumentare. Të gjithë pohuan se pretendime të ngjashme kishin qarkulluar prej vitesh në disa rrethe diplomatike dhe të sigurisë. Zyrtarë të inteligjencës të pyetur për koment refuzuan të përgjigjen.

Para publikimit Gunpowder Chronicles i dërgoi Richard Grenellit një seri pyetjesh të detajuara. Ato përfshinin akuzat e bëra publikisht nga Byrne pretendimet për komprometim shantazh dhe sjellje të paligjshme si dhe arsyet e heshtjes së tij. Iu ofrua mundësia të mohonte ose të sqaronte gjithçka në procesverbal. Nuk pati përgjigje deri në momentin e publikimit.

Në këtë komunikim redaksia e Gunpowder Chronicles i parashtroi Richard Grenellit një sërë pyetjesh thelbësore në interes publik. Pyetjet kërkonin shpjegim për heshtjen e tij disa mujore ndaj akuzave të bëra publikisht nga Patrick Byrne, nëse kjo heshtje lidhej me përmbajtjen e akuzave dhe nëse ai i mohonte apo jo ato. Grenellit iu kërkua posaçërisht të deklaronte qartë nëse e mohonte kategorikisht pretendimin për përfshirje në veprime seksuale me të mitur në Serbi ose gjetkë, siç ishte pohuar publikisht nga Byrne. Mesazhi theksonte gjithashtu kontradiktën mes ndërhyrjeve të vazhdueshme të Grenellit në politikën e Ballkanit dhe mungesës së përgjegjshmërisë publike për çështje që prekin besueshmërinë dhe sigurinë kombëtare. Ai u njoftua se kjo ishte mundësia e fundit për përgjigje zyrtare dhe se çdo heshtje do të pasqyrohej si e tillë.

Ky episod u vendos mbi një prapavijë që redaksia e kishte dokumentuar prej muajsh. Që në janar burime në Washington dhe Evropë kishin filluar të flisnin për një largim gradual të Grenellit nga rrethi i brendshëm politik i Presidentit Donald Trump. Fillimisht sinjalet ishin të paqarta. Në shkurt u bënë të qëndrueshme. Raportimi ynë i asaj kohe e pasqyroi këtë vlerësim. Zhvillimet e mëvonshme e përforcuan atë.

Grenell nuk është figurë e njohur për publikun e gjerë por ndikimi i tij ka qenë i gjerë. Ai shërbeu si zëdhënës në Kombet e Bashkuara, u emërua ambasador në Gjermani dhe më pas drejtor i përkohshëm i inteligjencës kombëtare amerikane. U caktua edhe si i dërguar i posaçëm për Serbinë dhe Kosovën ku u përfshi drejtpërdrejt në manovra politike në Ballkanin Perëndimor.

Mandati i tij në Gjermani ishte konfliktual. Zyrtarë gjermanë e kritikuan hapur për ndërhyrje në debatet e brendshme politike dhe për afrime me lëvizje të ekstremit të djathtë. Thirrjet publike për largimin e tij u bënë në vitin 2020. Ai u largua më pas duke e quajtur largimin rutinë. Zyrtarët gjermanë e përshkruan ndryshe. Burime diplomatike dhe të sigurisë në Berlin thanë se shqetësimet për sjelljen dhe gjykimin e tij nuk përfunduan me largimin.

Në Kosovë në vitin 2020 Grenell luajti rol qendror në një moment të brishtë politik. Kryeministri Albin Kurti i rezistoi presionit për një marrëveshje të përshpejtuar me Serbinë. Një raport i Parlamentit Evropian përshkroi se si mesazhe publike dhe presion politik u përdorën për ta destabilizuar koalicionin qeverisës. Qeveria ra pas një mocioni mosbesimi. Diplomacia franceze dhe gjermane e kritikuan ndërhyrjen. Grenell mohoi se e kishte orkestruar rezultatin.

Ndërsa kriza politike në Kosovë po thellohej, diplomatët evropianë u përpoqën të kundërvepronin ndaj ndërhyrjes së Grenellit. Ky deklarim zyrtar nga ambasadorët francezë dhe gjermanë i bëri thirrje LDK-së që të rishqyrtonte votën e mosbesimit në vitin 2020, duke theksuar nevojën për stabilitet mbi kaosin e orkestruar nga jashtë.

Pesë vjet më vonë u shfaqën të njëjtat modele. Në shkurt 2025 Grenell përdori rrjetet sociale për të pretenduar se komuniteti ndërkombëtar ishte i bashkuar kundër Kurtit. Nuk kishte deklaratë zyrtare që ta mbështeste pretendimin e tij. Mesazhit të tij i bëri bujë edhe djali i Presidentit Trump, Donald Trump Jr dhe nga media në Kosovë. Mesazhe të rrjedhura më pas treguan koordinim me figura mediatike lokale rreth pretendimeve të pasakta për rezultate zgjedhore. Grenell nuk e kontestoi autenticitetin e mesazheve por hodhi poshtë interpretimin se ato përbënin ndërhyrje.

Postim i Donald Trump Jr në mars 2020, që përforcon deklaratën e senatorit David Perdue duke sugjeruar tërheqjen e trupave amerikane nga Kosova, një mesazh i përdorur si presion politik gjatë krizës qeveritare dhe debatit mbi tarifat ndaj Serbisë.

Ndërkohë besueshmëria e tij po zbehej. Disa burime në Washington thanë se atij i ishte hequr leja e sigurisë në vitin 2023. Kjo nuk u verifikua zyrtarisht. Të njëjtat burime thanë se kjo e kishte përjashtuar nga role të larta të sigurisë kombëtare. Grenell nuk e ka adresuar publikisht këtë pretendim.

Raportime hetimore dokumentuan punë këshilluese të padeklaruara për aktorë të huaj. U raportua se ai kishte mbrojtur publikisht një oligark moldav ndërkohë që paguhej për këshillim pa e deklaruar marrëdhënien. Oligarku moldav u sanksionua më pas nga Shtetet e Bashkuara për korrupsion dhe u ekstradua këtë vit për t’u gjykuar për mashtrim bankar masiv. Juristë theksuan se mosregjistrimi sipas ligjit për agjentët e huaj ngrinte shqetësime serioze. Grenell tha se nuk besonte se regjistrimi ishte i nevojshëm.

Raportime të tjera treguan pagesa nga një fondacion amerikan i financuar kryesisht nga qeveria hungareze nën Viktor Orban i përshkruar nga analistë gjermanë si i lidhur me ndikimin e Kremlinit. Edhe këtu nuk pati regjistrim. Juristë thanë se Departamenti i Drejtësisë do të kishte bazë për nisjen e hetimeve ndaj tij.

Me kalimin e kohës autoriteti formal i Grenellit u ngushtua. Ai u emërua në një rol të paqartë si i dërguar për misione të veçanta jashtë Evropës. Raportimet e mediave amerikane përmendën përplasje të brendshme dhe diplomaci paralele që rrezikonte politikën e sanksioneve. Më pas atij iu besua drejtimi i një institucioni kulturor një lëvizje e interpretuar gjerësisht si ulje në detyrë.

Pavarësisht kësaj Grenell vazhdoi të vepronte në Ballkan përmes kanaleve informale. Në maj 2025 ai u përpoq të siguronte një fotografi mes presidentit serb dhe Donald Trump. Takimi nuk ndodhi. Vizita u ndërpre. Raportimi ynë¹ tregoi se fotografia synohej për përdorim politik të brendshëm në Serbi mes protestash masive. Dështimi tregoi se Grenell nuk kishte më qasje reale në rrethet e Presidentit Trump.

Pas raportimit tonë burime evropiane na kontaktuan dhe pohuan se pretendimet e Byrne kishin qarkulluar prej kohësh në rrethe të shërbimeve të informimit. Byrne do t’i bënte publike këto pretendime në tetor. Ai pretendoi se agjencitë amerikane ishin në dijeni. Zyrtarë të inteligjencës refuzuan të komentojnë. Asgjë nuk është provuar. Asgjë nuk është gjykuar.

Më 21 dhjetor pas publikimit të gjetjeve tona Grenell reagoi për herë të parë. Në një mesazh privat ai shkroi se gjithçka ishte gënjeshtër dhe se do të na padiste. Reagimi i tij nuk adresoi përmbajtjen e pyetjeve tona dhe nuk dha mohim të detajuar dhe nuk ofroi shpjegim. Redaksia iu përgjigj duke ripërsëritur ofertën për intervistë publike live ose ballë për ballë dhe duke garantuar publikimin e plotë të çdo përgjigjeje. Ai nuk e pranoi ofertën.

Shkëmbim mesazhesh mes Gunpowder Chronicles dhe Richard Grenell para dhe pas publikimit të gjetjeve tona. Redaksia i parashtroi Grenellit pyetje të drejtpërdrejta në procesverbal lidhur me akuzat e bëra publikisht nga Patrick Byrne, duke i kërkuar shpjegim për heshtjen e tij dhe një mohim ose përgjigje të qartë mbi pretendimet. Grenell nuk iu përgjigj pyetjeve, por reagoi vetëm pas publikimit me një mesazh të shkurtër ku i quajti raportimet “gënjeshtra” dhe kërcënoi me padi ligjore, pa adresuar përmbajtjen e akuzave.

Kronologjia ka rëndësi. Akuzat u bënë publikisht nga një individ i emërtuar. Ato u raportuan si pretendime të paprovuara. Grenellit iu dha mundësia të fliste përpara publikimit. Dhe ai zgjodhi heshtjen. E pas publikimeve ai reagoi vetëm me kërcënim ligjor. Nën ligjin mediatik britanik raportimi i saktë i pretendimeve atribuimi i qartë dhe ofrimi i së drejtës së përgjigjes janë mbrojtje thelbësore në interes publik.

Çfarë është e vendosur është më e ngushtë por domethënëse. Grenell nuk përfaqëson qeverinë e Shteteve të Bashkuara. Ai nuk ka pasur mandat të autorizuar diplomatik në Evropë prej vitesh. Megjithatë ai vazhdon të ndërhyjë në mjedise politike të brishta duke përdorur simbolikën e titujve të kaluar. Në Ballkan ku legjitimiteti është monedhë kjo ka pasoja.

Ky tregim nuk është vetëm për një individ. Është për mënyrën se si pushteti informal mbijeton pas përfundimit të autoritetit formal. Për mënyrën se si qasja dhe kontrolli i narrativës përdoren si armë. Dhe për kufijtë e llogaridhënies kur akuzat mbeten pezull dhe kufiri mes politikës shtetërore dhe interesit personal mjegullohet.

Për Kosovën dhe Ballkanin më gjerë pasojat janë të qëndrueshme. Ndërhyrjet e jashtme nuk vijnë më me tanke por me mesazhe me qasje dhe me shfrytëzim të cenueshmërive personale dhe politike. Sfida nuk është vetëm rezistenca por njohja e tyre kur vijnë me formë të njohur.

Dhe tani pyetjet nuk mund të shmangen më. Ne si redaksi, i drejtohemi me emër e mbiemër Hashim Thaçit, Edi Ramës, Ramush Haradinajt, Berat Buzhalës, Ilir Mirenës, Lirim Mehmetajt, Artan Behramit, OVL-në e UÇK-së dhe të gjitha shtëpive mediatike përfshirë më të zëshmit Klan Kosovën: si ndiheni sot, pasi në hapësirën publike janë artikuluar pretendime serioze, të atribuara se Richard Grenell është komprometuar përmes një skandali seksual me të mitur në Serbi dhe se materiale filmike komprometuese ndodhen në duar ruse? Pse e mbështetët pa kushte një figurë që, sipas këtyre pretendimeve, do të ishte e shantazhueshme dhe megjithatë u shndërrua në instrument presioni politik kundër interesave të Kosovës? A mban ndokush prej jush përgjegjësi për legjitimimin publik të operacioneve të tij politike, për sulmet e orkestruara ndaj institucioneve të Republikës së Kosovës dhe për normalizimin e një linje që përputhet rrezikshëm me interesat e Beogradit të lidhur me Kremlinin? A ekzistojnë kompromise të tjera, materiale, financiare apo operative, që shpjegojnë këtë harmoni të frikshme? Këto nuk janë akuza; janë pyetje të domosdoshme në interes publik, të ngritura mbi bazën e deklarimeve publike, heshtjes së zgjatur dhe modelit të veprimit.

1. EXCLUSIVE: Vucic Rejected by Trump, Spurned by Putin

Vucic’s “illness” is a lie. Trump refused the meeting, Putin won’t take his calls, and Serbia’s autocrat is running out of exits. — The GPC Balkan Watch.